Τα ταξίδια αποτελούν πλέον τρόπο ζωής των περισσότερων αθλητών. «Τους τυχερούς..!» θα μπορούσε να σκεφτεί κανείς. «Πόσους νέους τόπους γνωρίζουν κάθε χρονιά!». Έλα όμως που τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι, μιας και η γνωριμία με το νέο περιβάλλον συνήθως γίνεται μέσα από τη διαδρομή αεροδρόμιο-ξενοδοχείο, ξενοδοχείο-στάδιο. Και αυτό γιατί, εντός ή εκτός συνόρων, ο προορισμός τις περισσότερες φορές είναι ένα προπονητικό camp ή μία αθλητική διοργάνωση, με τόσο συγκεκριμένο και δύσκολο καθημερινό πρόγραμμα, που δε μένουν περιθώρια για βόλτες στα αξιοθέατα.
Παράλληλα, οι αθλητές περνώντας τόσο μεγάλα χρονικά διαστήματα μακριά από το σπίτι τους, καλούνται να προσαρμόσουν ανάλογα την καθημερινότητά τους. Πολλές είναι οι προκλήσεις που έχουν να αντιμετωπίσουν, όπως:
• Η αλλαγή στο καθιερωμένο προπονητικό και διατροφικό πρόγραμμα κατά τη διάρκεια του ταξιδιού
• Οι αλλαγές στις κλιματολογικές και περιβαλλοντικές συνθήκες που οδηγούν και σε νέες διατροφικές απαιτήσεις
• Το jet lag, που οφείλεται στην ταχεία μετακίνηση από μια ζώνη ώρας σε μια άλλη
• Η απουσία γνωστών και οικείων φαγητών
• Η εμπιστοσύνη στην καλή ποιότητα των φαγητών που μαγειρεύονται στο ξενοδοχείο ή το εστιατόριο
• Ο πειρασμός του τύπου «θα φάω απ΄ όλα και όσο περισσότερο μπορώ» ειδικά όταν οι επιλογές προσφέρονται σε μπουφέ
• Η έκθεση σε νέα φαγητά και σε μια διαφορετική διατροφική κουλτούρα
• Ο κίνδυνος γαστρεντερικών διαταραχών λόγω κακών συνθηκών υγιεινής
• Η προσαρμογή στο νέο περιβάλλον

Σε κάθε περίπτωση, το κλειδί της επιτυχίας για τον αθλητή που ταξιδεύει είναι η κατάλληλη προετοιμασία και οργάνωση, έτσι ώστε να είναι έτοιμος να αντιμετωπίσει πιθανά προβλήματα κατά τη διάρκεια του ταξιδιού και της διαμονής σε μια ξένη χώρα. Όπου και αν πηγαίνει για πρώτη φορά, θα πρέπει οπωσδήποτε να έχει συλλέξει τις κατάλληλες πληροφορίες τόσο για τις συνθήκες διαμονής όσο και για τις τυχόν διατροφικές ιδιαιτερότητες του νέου τόπου. Το internet ή και οι συναθλητές που ήδη έχουν βρεθεί στο ίδιο μέρος μπορούν να προσφέρουν περαιτέρω ενημέρωση για το νέο και άγνωστο προορισμό.

Ταξιδεύοντας...

Τα σημεία κλειδιά για μια διατροφή σωστή, που θα καλύπτει τις ενεργειακές ανάγκες του αθλητή κατά τη διάρκεια του ταξιδιού είναι τα ακόλουθα:

• Επαρκής ενημέρωση γύρω από το πρόγραμμα των γευμάτων. Ειδικότερα, είναι σημαντικό να γνωρίζει ο αθλητής τον τύπο και την ποσότητα των τροφίμων που προσφέρονται σε μία για παράδειγμα πτήση. Κατ΄ αυτό τον τρόπο μπορεί να προετοιμαστεί κατάλληλα ώστε να έχει μαζί του τα δικά του εφόδια με γεύματα ή σνακ, που θα καλύψουν τις ενεργειακές του ανάγκες.Αντιμετώπιση της απώλειας υγρών. Οι καμπίνες των αεροπλάνων ή τα κλιματιζόμενα λεωφορεία και τρένα εκθέτουν τους αθλητές σε ένα ξηρό περιβάλλον το οποίο προκαλεί απώλειες υγρών. Η αντιμετώπιση της αφυδάτωσης επιτυγχάνεται με συχνή κατανάλωση υγρών που προσφέρονται κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, καθώς και από το μπουκαλάκι με νερό που καλό είναι να έχει ο αθλητής μαζί του.
• Αντιμετώπιση της ανίας και ενδεχομένως αδηφαγίας που προκαλείται από τις πολλές ώρες ενός ταξιδιού. Η νευρικότητα ή η «βαρεμάρα» που πολλές φορές νιώθει ένας αθλητής οδηγεί σε κατανάλωση σνακ υψηλής περιεκτικότητας σε λίπη. Η επιλογή ενός υγιεινού σνακ που ο ίδιος ο αθλητής έχει φέρει μαζί του ή και το διάβασμα ενός βιβλίου, που προσφέρει χαλάρωση, αποτελούν καλές επιλογές έτσι ώστε να αντιμετωπιστεί το τσιμπολόγημα.
• Προσαρμογή στη νέα ζώνη ώρας. Αυτό προϋποθέτει αλλαγές των διατροφικών συνηθειών από τη στιγμή που το ταξίδι ξεκινά, έτσι ώστε η επαναδιοργάνωση του βιολογικού ρολογιού να γίνει όσο το δυνατόν συντομότερα.

Φτάνοντας στον τελικό προορισμό…

Ο αθλητής θα πρέπει πρωτίστως να σιγουρευτεί για τις καλές συνθήκες υγιεινής όσον αφορά τα τρόφιμα και το νερό. Καλό είναι να επιλέγεται εμφιαλωμένο νερό, να αποφεύγονται τα παγάκια και τα ωμά λαχανικά και να προτιμώνται τα στεγνά φαγητά, χωρίς πολλές σάλτσες.
Επίσης, η συζήτηση για το μενού με τους υπευθύνους του ξενοδοχείου ή του προπονητικού κέντρου ή ακόμα και η συνεννόηση για την ετοιμασία συγκεκριμένων φαγητών αποτελεί μια πολύ καλή λύση. Όταν τα φαγητά προσφέρονται σε μπουφέ όπου οι επιλογές και οι ποσότητες είναι απεριόριστες, χρειάζεται προσοχή. Αυτό που συνήθως συμβαίνει είναι να θέλει ο αθλητής να δοκιμάσει λίγο απ΄ όλα, με αποτέλεσμα να τρώει παραπάνω από το συνηθισμένο. Καλό είναι πριν από κάθε γεύμα να έχει αποφασιστεί τι θα καταναλωθεί, κοτόπουλο ή ψάρι ας πούμε. Έμφαση πρέπει να δίδεται στους υδατάνθρακες, όπως ρύζι, μακαρόνια σε συνδυασμό με πρωτεΐνη και φυσικά σαλάτα.
Όσον αφορά στα σνακ, μην ξεχνάτε ότι αποτελούν σημαντικό μέρος τόσο στη διατροφή όσο και στην αποκατάσταση του αθλητή. Μερικά σνακ που ο ίδιος ο αθλητής θα μπορούσε να φέρει από το σπίτι του είναι:
• Δημητριακά πρωινού και γάλα σε σκόνη
• Μπάρες δημητριακών
• Γκοφρέτες, μαρμελάδα, μέλι, κρακεράκια
• Αθλητικά ποτά σε σκόνη
• Αθλητικές σοκολάτες
• Αποξηραμένα φρούτα, όπως σταφίδες, δαμάσκηνα, βερίκοκα
• Βιταμίνες και ανόργανα συστατικά

Τελειώνοντας, μιας και οι περισσότεροι αθλητών βρίσκονται με μια βαλίτσα στο χέρι (με τα spikes μέσα οπωσδήποτε!!!) δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο στόχος είναι πάντα ένας: η διατήρηση των διατροφικών συνηθειών και των θρεπτικών απαιτήσεων όπως και στην πατρίδα, για τη μεγιστοποίηση της απόδοσης!